پژوهشکده فرهنگ، هنر و معماری جهاددانشگاهی؛ از سیاست‌پژوهی فرهنگی تا بازآفرینی شهری

به گزارش روابط عمومی جهاددانشگاهی، حمید رمضانی رئیس پژوهشکده فرهنگ، هنر و معماری جهاددانشگاهی، در آستانه فرارسیدن ۱۶ مردادماه، چهل‌وششمین سالگرد تشکیل جهاددانشگاهی گفت: پژوهشکده فرهنگ، هنر و معماری جهاددانشگاهی در یک‌سال گذشته با تمرکز بر مأموریت‌های مسئله‌محور، تلاش کرده است از سطح تولید دانش نظری فراتر رفته و در حوزه‌های دارای اولویت کشور، به‌ویژه در سیاست‌گذاری فرهنگی، بازآفرینی شهری، ساماندهی سکونتگاه‌های غیررسمی، معماری و منظر و هویت شهری و توسعه اجتماعی محلات نقش‌آفرینی کند.

وی با اشاره به مهم‌ترین دستاوردهای این پژوهشکده افزود: از مهم‌ترین دستاوردهای پژوهشکده می‌توان به تدوین سند ملی توانمندسازی و سامان‌دهی سکونتگاه‌های غیررسمی (مصوب هیأت وزیران)، تدوین بسته‌های سیاستی «سند ملی توانمندسازی و ساماندهی سکونتگاه‌های غیررسمی» از سوی وزارت راه و شهرسازی و طراحی مسابقه معماری و منظر فضاهای زنانه شهر تهران اشاره کرد. این پروژه‌ها در امتداد رویکرد جهاددانشگاهی برای ارائه راه‌حل‌های عملی در حوزه عدالت فضایی، تاب‌آوری اجتماعی و ارتقای کیفیت زندگی در بافت‌های مسئله‌دار شهری تعریف شده است.

رمضانی ادامه داد: در کنار آن، پژوهشکده با برگزاری جلسات تخصصی هیأت علمی، نشست‌های هم‌اندیشی و تدوین و تصویب شبکه برنامه گروه‌های پژوهشی، روندی منسجم برای جهت‌دهی فعالیت‌های علمی خود به سمت نیازهای واقعی جامعه دنبال کرده است. همچنین اجرای طرح‌هایی همچون همکاری در «طرح محله‌محور مهرباران»، «برگزاری میز تجربه زنان کارآفرین تحول‌آفرین» و «آغاز تدوین دانشنامه زنان هنرمند شهر تهران» در راستای تقویت سرمایه اجتماعی، مشارکت محلی و پیوند میان نهادهای فرهنگی، اجتماعی و اجرایی انجام شده است.

رئیس پژوهشکده فرهنگ، هنر و معماری جهاددانشگاهی درباره تعاملات ملی و استانی این پژوهشکده اظهار کرد: تعامل پژوهشکده با مجموعه‌های استانی و ملی در سال گذشته وارد مرحله‌ای مؤثرتر و نتیجه‌محورتر شده است. انعقاد قرارداد با شرکت بازآفرینی شهری ایران برای تدوین بسته‌های سیاستی سند ملی سکونتگاه‌های غیررسمی، برنامه‌ریزی برای انعقاد تفاهم‌نامه با مرکز پژوهش‌های مجلس، همکاری با مرکز زنان و خانواده شهرداری تهران و پیگیری احیای ردیف بودجه مستقل پژوهشکده، بخشی از این همکاری‌هاست.

وی راهبردهای ارتقای جایگاه جهاددانشگاهی را گسترش قراردادهای مسئله‌محور با دستگاه‌های ملی و استانی، تقویت شبکه همکاری با دانشگاه‌ها، شهرداری‌ها و نهادهای حاکمیتی و افزایش تولید بسته‌های سیاستی و گزارش‌های کاربردی برای حکمرانی فرهنگی و شهری عنوان کرد.

رمضانی درباره نقش پژوهشکده در تحقق همبستگی ملی و انسجام اجتماعی نیز گفت: پژوهشکده فرهنگ، هنر و معماری اساساً در حوزه‌ای فعالیت می‌کند که مستقیماً با انسجام اجتماعی، هویت جمعی و امید عمومی پیوند دارد. در جریان تحولات اخیر نیز با تمرکز بر موضوعاتی همچون تاب‌آوری اجتماعی، کیفیت اجتماعی، فقر شهری، فرهنگ مقاومت، نقش محله در بازتولید همبستگی و ظرفیت‌های هنر و معماری در تقویت امید اجتماعی، از طریق برگزاری نشست‌های تخصصی، تبیین علمی مفهوم محله‌محوری، طرح موضوع مشارکت مردمی و بهره‌گیری از ظرفیت فرهنگ و هنر، در این عرصه نقش‌آفرینی کرده است.

وی با اشاره به اقدامات پژوهشکده در مسیر مرجعیت علمی افزود: پژوهشکده بیش از هر چیز بر سرمایه انسانی جوان، خلاق و متخصص تکیه دارد و با تقویت کارگروه‌های تخصصی، جذب پژوهشگران جوان، هدایت طرح‌های پژوهشی به سمت خروجی‌های سیاستی و اجرایی و پیوند پژوهش‌های فرهنگی و شهری با فناوری‌های نرم، حکمرانی داده‌محور و رویکردهای نوآورانه، توسعه پژوهش‌های میان‌رشته‌ای را دنبال می‌کند.

رئیس پژوهشکده فرهنگ، هنر و معماری جهاددانشگاهی مهم‌ترین چالش‌های پیش‌ روی این مجموعه را تأمین پایدار منابع مالی برای پژوهش‌های کاربردی، فاصله میان تولید دانش و به‌کارگیری آن در تصمیم‌سازی، کم‌توجهی برخی دستگاه‌ها به ظرفیت‌های پژوهشی جهاددانشگاهی و ضرورت تقویت ردیف‌های اعتباری مستقل دانست و گفت: در ماه‌های اخیر با پیگیری‌های مدیریتی، احیای شبکه کارفرمایی، تصویب شبکه برنامه گروه‌های پژوهشی، راه‌اندازی مرکز آموزش‌های تخصصی و تلاش برای احیای ردیف بودجه مستقل، گام‌هایی برای رفع این موانع برداشته شده است.

وی تثبیت بودجه پژوهش‌های کاربردی، توسعه قراردادهای برون‌سازمانی و تقاضامحور، افزایش تعامل با نهادهای اجرایی و قانون‌گذار، تمرکز بر طرح‌های دارای خروجی ملموس و تقویت برند علمی جهاددانشگاهی در حوزه‌های فرهنگی، هنری و معماری ـ شهرسازی را از مهم‌ترین راهکارهای تحقق مأموریت‌های پژوهشکده برشمرد.